- 'tshal ba/
- ID:
- T164080
- འཚལ་བ (Tibetan, Tibetan script, Original)
- > 'tshal ba/ (Tibetan, Latin script, Transliteration-THL Extended Wylie Transliteration)
- > tselwa (Tibetan, Latin script, Transcription-THL Simplified Tibetan Transcription)
Other Dictionaries
1. Jeffrey Hopkins Dictionary
བཙལ་འཚོལ་བཙལད་ཚོལད་
Hopkins' Translations: seek; want; ask; beg; beseech; desire; sought out{S}
Others' Translations: {C}wish (for); look for; wished for; cognize; know; realize; plan; aspire for; search; discover; understand; acknowledge; admit; with negative: indistinguishable
Sanskrit: {C}icchati; {C}abhīpsita; {L}jñātavya; {C}ākāṅkṣati; {L}pratyeti
- language:
- Tibetan
2. Dan Martin Dictionary
spyir 'tshal ba ni 'dod pa dang shes pa dang dgos pa dang bya ba de dang de bgyi ba sogs mang por 'jug pas skabs thob kyis shes dgos so. Dpe-chos 507. shes pa'am rtogs pa dang zhen pa dang 'chad pa dang byed pa dang za ba dang tshims pa sogs. Btsan-lha.
- language:
- English
3. Rangjung Yeshe Dictionary
to want, wish, desire, ask, to seek; འཚལ་བ་, བཙལ་བ་, བཙལ་བ་, འཚོལ་ trans. v.; intr. འཚལ་བ་, འཚལ་བ་, འཚལ་བ་ intr. v.; intr. pf. and ft. of འཚལ་བ་
- language:
- English
4. Ives Waldo Dictionary
1) do, offer; 2) suitable, sufficient; 3) want, wish; 4) need; 5) know [as]; 6) [arch] attachment; 7) [arch] 'chad pa,[stop, explain??]; 8) [arch] eat, fill the belly; 9) ask for, seek
- language:
- English
6. bod rgya tshig mdzod chen mo
[2325] 1. ༼ཐ་དད་པ༽ བཙལ་བ། བཙལ་བ། འཚོལ། ། བྱེད་པ། ... ཕྱག་འཚལ་བ། ... 2. ༼ཐ་མི་དད་པ༽ 1༽ རུང་བའམ་ཆོག་པ། ... ཆུའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ན་འཚལ་ལམ། ... 2༽ འདོད་པ། ... ནད་གཞི་མགྱོགས་པོ་དྲག་ཡོང་བར་འཚལ་ལགས། ... 3༽ དགོས་པ། ... ཁ་སྐོམ་དུས་བཏུང་བྱ་ཆུ་འཚལ། ... ཚམ་ཚོམ་མི་འཚལ་བ། ... 4༽ མཁྱེན་པའམ་ཤེས་པ། ... ཅི་ཡིན་ཆ་མི་འཚལ་བ། ... དེ་དོན་དགོངས་དབྱིངས་སུ་འཇགས་པར་འཚལ་བ། ... ལས་ཀ་ཚགས་སུ་འཛུགས་སྟངས་ལེགས་པར་འཚལ་བ། ... 5༽ ༼རྙིང༽ 1། ཞེན་པ། ... 2། འཆད་པ། ... 3། ཟ་བ། ... ལྟོ་མྱུར་དུ་འཚལ་ཅིག་...
- language:
- English
7. Thupten Phuntsok Dictionary
(1) 〔ཐ་དད་པ〕བཙལ་བ། བཙལ་བ། འཚོལ། བྱེད་པ། ཕྱག་འཚལ་བ། (2) 〔ཐ་མི་དད་པ〕(1)རུང་བའམ་ཆོག་པ། ཆུའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ན་འཚལ་ལམ། (2)འདོད་པ། ནད་གཞི་མགྱོགས་པོ་དྲག་ཡོང་བར་འཚལ་ལགས། (3)---དགོས་པ། ཁ་སྐོམ་དུས་བཏུང་བྱ་ཆུ་འཚལ། ཚམ་ཚོམ་མི་འཚལ་བ། (4)མཁྱེན་པའམ་ཤེས་པ། ཅི་ཡིན་ཆ་མི་འཚལ་བ། དེ་དོན་དགོངས་དབྱིངས་སུ་འཇགས་པར་འཚལ་བ། ལས་ཀ་ཚགས་སུ་འཛུགས་སྟངས་ལེགས་པར་འཚལ་བ། (5) 〔རྙིང〕1.ཞེན་པ། 2.འཆད་པ། 3.ཟ་བ། ལྟོ་མྱུར་དུ་འཚལ་ཅིག
- language:
- Tibetan
8. smon lam tshig mdzod chen mo
-
1.ཐ་དད་པ བཙལ་བ། བཙལ་བ། འཚོལ།། བྱེད་པ། ཕྱག་འཚལ་བ།
- language:
- Tibetan
-
2.ཐ་མི་དད་པ 1 རུང་བའམ་ཆོག་པ། ཆུའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་ན་འཚལ་ལམ། 2 འདོད་པ། ནད་གཞི་མགྱོགས་པོ་དྲག་ཡོང་བར་འཚལ་ལགས། 3 དགོས་པ། ཁ་སྐོམ་དུས་བཏུང་བྱ་ཆུ་འཚལ། ཚམ་ཚོམ་མི་འཚལ་བ། 4 མཁྱེན་པའམ་ཤེས་པ། ཅི་ཡིན་ཆ་མི་འཚལ་བ། དེ་དོན་དགོངས་དབྱིངས་སུ་འཇགས་པར་འཚལ་བ། ལས་ཀ་ཚགས་སུ་འཛུགས་སྟངས་ལེགས་པར་འཚལ་བ། 5 རྙིང 1)ཞེན་པ། 2)འཆད་པ། 3)ཟ་བ། ལྟོ་མྱུར་དུ་འཚལ་ཅིག
- language:
- Tibetan
9. Yogācāra Glossary
- Sanskrit:
-
- ā√kāṅkṣ:ākāṅkṣāmi
- abhi√jñā:abhijānīmaḥ
10. Negi Tibetan-Sanskrit Dictionary
-
kri. (varta., bhavi.; saka.; བཙལ་བ bhūta., འཚོལ vidhau) 1. = འདོད་པ icchati — ཡབ་ནི་ཁྱོད་ལ་ལྟ་བར་འཚལ༎ pitā tvāṃ draṣṭumicchati a.ka.297kha/108. 56; ཉིད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐུགས་རྗེ་ཡི། /བདག་ཉིད་ཀྱང་ནི་བྲི་བར་འཚལ༎ svo'haṃ likhitumicchāmi maṇḍalaṃ karuṇātmakam
- language:
- Sanskrit
-
sa.du.128kha/236; ākāṅkṣati — བཙུན་པ་ཀོ་ས་ལའི་རྒྱལ་པོ་དང་མཉན་དུ་ཡོད་པ་ན་གནས་པ་ཕོ་བྲང་འཁོར་གྱི་མི་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་མཐོང་བར་འཚལ་ཏེ rājā bhadanta kauśalaḥ śrāvastīnivāsinaśca paurā ākāṅkṣanti bhagavato darśanam a.śa.156ka/145; ākāṅkṣate — བཙུན་པ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་རབ་བཟང་འདི་ནི་ལེགས་པར་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཤིང་དགེ་སློང་གི་དངོས་པོར་འགྱུར་བར་འཚལ་ལགས་སོ༎ ayaṃ bhadanta subhadraparivrājaka ākāṅkṣate svākhyāte dharmavinaye pravrajyāmupasampadaṃ bhikṣubhāvam a. śa.113kha/103; samabhilaṣati — གང་གི་དོན་དུ་དཔའ་བོ་འཛུམ་པ་སྟོན་མཛད་པ། /དེ་ནི་ཁྱོད་ལས་སྐྱེ་བོ་ཕལ་ཆེན་ཉན་པར་འཚལ༎ yasyārthe smitamupadarśayanti dhīrāḥ taṃ śrotuṃ samabhilaṣanti te janaughāḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.śa.4kha/4; utkaṇṭhati — གང་གི་ཚེ་བདག་ཕའི་ཁྱིམ་ན་མཆིས་པ་དེའི་ཚེ་ནི་གྱོས་པོའི་ཁྱིམ་འཚལ་ལ yadā'haṃ paitṛke gṛhe tiṣṭhāmi tadā'haṃ śvaśuragṛhasyārthe utkaṇṭhāmi vi.va. 200ka/1.74; arthayate — རྒྱལ་པོ་ཆད་པ་བདག་འཚལ་ལོ། /ཤིན་ཏུ་དཔྱད་ནས་བསྒྲུབ་པར་མཛོད༎ daṇḍamevārthaye rājan suvicārya vidhīyatām
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.198ka/83. 23; rocayate — མི་ཡི་དབང་པོ་ཁྱོད་ཀྱི་སྲས་དེ་ལ། /བསད་དམ་བཅིང་ངམ་བརྡེག་པ་སུ་ཞིག་འཚལ༎ ko vā vadhaṃ bandhanatāḍanaṃ vā sutasya te rocayate narendra
- language:
- Sanskrit
-
jā.mā. 49ka/58; iṣyate — ཕན་འདོགས་བགྱིད་སླད་ཕ་མ་དག། /གལ་ཏེ་བླ་མར་འཚལ་ན་གོ༎ gurutvamupakāritvānmātāpitroryadīṣyate
- language:
- Sanskrit
-
śa.bu.114ka/106
- language:
- Sanskrit
-
2. (prā.)
- language:
- Sanskrit
-
i. = ཤེས་པ jānāti — གང་དེ་ལྟར་འཚལ་བ་དེ་ནི་སུ་དང་ཡང་མི་རྩོད་དོ༎ yo hyevaṃ jānāti, sa na kenacitsārdhaṃ vivadati śi.sa.146ka/140; བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གིས་དེ་ལྟར་འཚལ་ཏོ༎ evamahaṃ bhagavan jānāmi śi.sa.146ka/140
- language:
- Sanskrit
-
ii. jñāsyati — བཙུན་པ་བ་རྣམས་ཀྱང་གཞོན་ལ། བེའུ་རྣམས་ཀྱང་ཚར་ལགས་ཏེ། སོ་སོའི་གནག་ར་འཚལ་བས bhadanta gāvastaruṇavatsā jñāsyanti svakasvakāni gokulāni vi.va.148ka/1.36
- language:
- Sanskrit
-
3. = ཟ་བ bhakṣyati — ཤ་ཟའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པ་རྣམས། /ཤ་འཚལ་བར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར༎ kravyādagotrasambhūtā māṃsaṃ bhakṣyanti kena vai
- language:
- Sanskrit
-
la.a.65kha/13; bhakṣyate — ཤ་འཚལ་བ་བཀག་སྟེ། བདག་ཀྱང་མི་འཚལ māṃsaṃ nivāryate bhakṣyamāṇam
- language:
- Sanskrit
-
svayaṃ ca na bhakṣyate la.a.153ka/100
- language:
- Sanskrit
-
4. = བྱེད་པ kriyate — ཕོ་བྲང་གི་ནང་དུ་རྒྱལ་སྲིད་དབང་བསྐུར་འཚལ་ལོ༎ adhiṣṭhānamadhye ca rājyābhiṣekaḥ kriyate vi.va.156kha/1.45
- language:
- Sanskrit
-
sa.kri. (ཉན་པར་འཚལ śroṣyati) — ཐེག་པ་ཆེ་ལ་རྟོན་པ་རྣམས། /སོ་སོ་རང་རིག་ཉན་པར་འཚལ༎ śroṣyanti pratyātmagatiṃ mahāyānaparāyaṇāḥ la.a.57kha/3; དབྱུང་བར་འཚལ uddhariṣyati a. śa.255ka/234; སྤྱད་པར་འཚལ careyam a.śa.167kha/156
- language:
- Sanskrit
-
saṃ. 1. = འདོད་པ chandaḥ — རྒྱལ་པོ་བདག་གི་འཚལ་བ་འདི་ལགས་དེང་མྱུར་སྩོལ༎ chando mameṣa nṛpate pravi (di bho.pā.)śādya śīghram la.vi.25kha/30; icchā — སྡིག་པ་འཚལ་བ་རྣམས་ཀྱི pāpecchānām su.pa.21kha/2
- language:
- Sanskrit
-
2. = དགོས་པ prayojanam — ལྷ་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་དབང་བསྐུར་བ་ལ་ནི་མང་དུ་འཚལ་ཏེ deva rājyābhiṣeke prabhūtena prayojanam vi.va.156kha/1.45
- language:
- Sanskrit
-
3. = ཤེས་པ། མཁྱེན་པ jñānam — བདག་གིས་མ་འཚལ་བས་མཆོད་སྦྱིན་མཆོད་པ mayā'jñānena yajñaṃ yājitam kā.vyū.213ka/272
- language:
- Sanskrit
-
4. = ཟ་བ bhakṣaṇam — ཤ་འཚལ་བའི་ནོངས་པ་ལེགས་པ་བཤད་དུ་གསོལ māṃsabhakṣaṇe guṇadoṣān deśayatu la.a.153ka/100
- language:
- Sanskrit
-
5. san–pratyayatvena prayogaḥ (ཐར་འཚལ mumukṣuḥ) — ཁྱོད་ནི…ཐར་འཚལ་རྣམས་ཀྱི་འདྲེན་པ་ལགས༎ tvam…mumukṣūṇāṃ parāyaṇam śa.bu.114ka/98; (རྟོགས་པར་འཚལ་བ bubhutsuḥ) — གནོད་སྦྱིན་མོ་དང་གནོད་སྦྱིན་བུ། /ཐེག་ཆེན་རྟོགས་པར་འཚལ་བ་མཆིས༎ yakṣiṇyo yakṣaputrāśca mahāyānabubhutsavaḥ
- language:
- Sanskrit
-
la.a.57kha/3
- language:
- Sanskrit
-
kṛ. 1.
- language:
- Sanskrit
-
i. = འདོད་པ kāṅkṣitaḥ — བདག་ཅག་རེ་བ་མ་མཆིས་མི་འཚལ… འཕྲལ་ལ… ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་བོ༎ sahasaivāsmābhirniḥspṛhairakāṅkṣitam…sarvajñatāratnaṃ pratilabdham sa.pu.43kha/75; īpsitaḥ — འདི་ཉིད་འཚལ་བའི་ནོར་རྣམས་བསྩལ་བར་བགྱི། /རྒྱལ་སྲིད་འདི་ལ་ཁྱོད་ནི་ཅི་བདེར་སྤྱོད༎ dadāmi tenepsitamarthamasmai rājye tavāsmiṃśca yatheṣṭacāram
- language:
- Sanskrit
-
jā.mā.156ka/180
- language:
- Sanskrit
-
ii. = ཤེས་པ jñātaḥ — བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་བདག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འཚལ་བ་དང yathā ca me bhadanta bhagavan sarvadharmāḥ samyagjñātāḥ su.pra.36ka/68; ཁྱོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཇི་ལྟར་ལགས། /གཙོ་བོ་བདག་གིས་སྔར་མ་འཚལ༎ tvadīyaṃ maṇḍalaṃ kīdṛk prāg na jñātaṃ mayā prabho
- language:
- Sanskrit
-
he.ta.23kha/76; viditaḥ — ཁྱོད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཅི་འདྲ་བ་བདག་ཅག་གིས་འཚལ་ཏེ viditeyamasmākaṃ yuṣmaccharīrāvasthā jā.mā.80ka/92
- language:
- Sanskrit
-
iii. = ཟོས་པ bhuktam — གསོལ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ༎ སོང་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་ངོ་། /འཚལ་ལགས་སོ་ཞེས་བྱ་བས་ཀྱང་ངོ་༎ dehītyasyaitat
- language:
- Sanskrit
-
gacchetyapi
- language:
- Sanskrit
-
bhuktamiti ca vi.sū.35ka/44
- language:
- Sanskrit
-
2
- language:
- Sanskrit
-
i. vindan — བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འམ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་ཀྱང་བདག་གིས་མ་འཚལ so'haṃ bhagavan bodhisattvaṃ vā bodhisattvadharmaṃ vā'vindan a.sā.4ka/3
- language:
- Sanskrit
-
ii. bhakṣyamāṇaḥ — ཤ་འཚལ་བ་བཀག་སྟེ། བདག་ཀྱང་མི་འཚལ māṃsaṃ nivāryate bhakṣyamāṇam
- language:
- Sanskrit
-
svayaṃ ca na bhakṣyate la.a.152kha/100
- language:
- Sanskrit
-
vi. 1. kāṃkṣī — དགའ་བ་འཚལ་བའི་བྱ་རྣམས་ནི། /སྣ་ཚོགས་སྒྲ་འབྱིན་སིལ་སྙན་བཞིན༎ citraṃ virutavāditraṃ pakṣiṇāṃ ratikāṅkṣiṇām
- language:
- Sanskrit
-
jā.mā.51ka/60
- language:
- Sanskrit
-
2. jānakaḥ — ལྡེམ་པོར་དགོངས་བཤད་མ་འཚལ་བ།… /སླད་མ་ཡི་དུས་ན་འབྱུང་བ་ནི༎ paścime kāli bheṣyanti sandhābhāṣyamajānakāḥ
- language:
- Sanskrit
-
sa.pu.103ka/165;
- language:
- Sanskrit
-
u. pa. jñaḥ — ཁྱོད་ཀྱི་བསྟན་པའི་ལུགས་འཚལ་བ། /དགའ་ན་བསྐལ་པར་ཡང་གནས་ལ༎ tvacchāsananayajño hi tiṣṭhet kalpamapīcchayā
- language:
- Sanskrit
-
śa.bu.113kha/89; kāmaḥ — བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བདེ་བ…ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པར་འཚལ་ཏེ sarvasattvānāṃ vayaṃ bhagavan sukhamupasaṃhartukāmāḥ su.pa.22kha/3; རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་འཚལ་བ pravrajitukāmaḥ vi.va.148kha/1.37; འདེག་པར་འཚལ་བ utkṣeptukāmaḥ a.sā.175ka/98; བདེ་བ་འཚལ sukhakāmāḥ su.pa.22kha/3; ཉན་པར་འཚལ śrotukāmāḥ la.a.57ka/2
- language:
- Sanskrit
-
sahāyakapadatvena prayogaḥ — མང་དུ་གསོལ་ཡང་ཅི་འཚལ་ཏེ kiṃ bahunā jā.mā.65ka/75; ཉིད་ཀྱི་ཤ་ཡང་སྩོལ་མཛད་ན། /དངོས་པོ་གཞན་ལྟ་སྨོས་ཅི་འཚལ༎ svamāṃsānyapi dattāni vastuṣvanyeṣu kā kathā
- language:
- Sanskrit
-
śa.bu.110kha/12.
- language:
- Sanskrit
-
(dra.— ཕྱག་འཚལ་བ། སྨོས་ཅི་འཚལ། གདོན་མི་འཚལ་བ།).
- language:
- Sanskrit