- gdung ba/
- ID:
- T95927
- གདུང་བ (Tibetan, Tibetan script, Original)
- > gdung ba/ (Tibetan, Latin script, Transliteration-THL Extended Wylie Transliteration)
- > dungwa (Tibetan, Latin script, Transcription-THL Simplified Tibetan Transcription)
Other Dictionaries
1. Jeffrey Hopkins Dictionary
Hopkins' Translations: tormented; mortify
Sanskrit: {MSA}upatapta; {MSA}dāha
- language:
- English
2. Rangjung Yeshe Dictionary
-
put up with discomfort; x རླུང་དང་ཉི་ཆར་སོགས་ཀྱིས་གདུང་བ་ལྟ་བུ་ when you have to put up with discomfort caused by wind, sun, rain and so forth
- language:
- English
-
གདུང་བ་, གདུངས་པ་, གདུང་བ་ intr. v.; ft. of གདུང་བ་ 1) to be tormented; desire, long for, be overwhelmed, 2) anguish, longing, torment, pangs, desire
- language:
- Tibetan
-
མགོན་མེད་མྱ་ངན་གྱིས་གདུང་བ་ utterly alone and miserable
- language:
- Tibetan
3. Ives Waldo Dictionary
-
(tha mi dad pa) gdungs pa, gdung ba,, 1) suffering and opressive heat and gzir ba, torment[ed], suffer[ing], anguish, torment, be tormented [Yid mya ngan gyis gdungs,...Nyi ma'i tsha zer gis gdungs te rig pa mi gsal bar gyur pa,...Lus nad kyis gdung ba]; 2) [have] [intense] long[ing] for, desire; 3) be overwhelmed
- language:
- English
-
(tha mi dad pa gdungs, gdung ba,, 1) suffering and oppressive heat and gzir ba, torment[ed], suffer[ing], anguish, torment, be tormented; 2) [have] [intense] long[ing] for, desire; 3) be overwhelmed
- language:
- English
4. Jim Valby Dictionary
affliction, swelter, be tormented, be pained by physical causes, be scorched, desire, long for, excessive desire, passion, love, yearning, grief, distress, torment, pangs, heartfelt longing, anguish, longing, overwhelmed
- language:
- English
5. Richard Barron Dictionary
longing; to long (for)/ be plagued (by)/ be obsessed (with)
- language:
- English
6. bod rgya tshig mdzod chen mo
[1347] ༼ཐ་མི་དད་པ༽ གདུངས་པ། གདུང་བ། ། 1༽ མྱ་ངན་དང་ཚ་བས་མནར་བ་དང། གཟིར་བ། ... ཡིད་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས། ... ཉི་མའི་ཚ་ཟེར་གིས་གདུངས་ཏེ་རིག་པ་མི་གསལ་བར་གྱུར་པ། ... ལུས་ནད་ཀྱིས་གདུང་བ། ... 2༽ འདུན་པ་དྲག་པོ་བྱེད་པ། ... ལྟོ་གོས་གཏམ་གསུམ་ལ་གདུང་བས་བློ་སེམས་རྣལ་དུ་མི་གནས་པ། ...
- language:
- English
7. dag yig gsar bsgrigs
- is related to
- gdung /
བརྩེ་གདུང་དང་སེམས་ཁུར་སོགས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་མིང་སྟེ། གདུང་བ་མཉམ་སྐྱེས། བརྩེ་གདུང་ཆེན་པོ་བྱས་ལྟ་བུ།
- language:
- Tibetan
8. Thupten Phuntsok Dictionary
〔ཐ་མི་དད་པ〕གདུངས་པ། གདུང་བ། ། (1) མྱ་ངན་དང་ཚ་བས་མནར་བ་དང་། གཟིར་བ། ཡིད་མྱ་ངན་གྱིས་གདུངས། ཉི་མའི་ཚ་ཟེར་གྱིས་གདུངས་ཏེ་རིག་པ་མི་གསལ་བར་གྱུར་པ། ལུས་ནད་ཀྱིས་གདུང་བ། (2) འདུན་པ་དྲག་པོ་བྱེད་པ། ལྟོ་གོས་གཏམ་གསུམ་ལ་གདུང་བས་བློ་སེམས་རྣལ་དུ་མི་གནས་པ།
- language:
- Tibetan
10. Yogācāra Glossary
- Sanskrit:
-
- dāha
- saṃtapta
- ārta
- tapta
11. Negi Tibetan-Sanskrit Dictionary
-
kri. (varta., bhavi.; གདུངས bhūta., vidhau; aka.) śocati — གྲོང་པའི་འཇིག་རྟེན་ཉིན་དང་མཚན་མོར་གདུང་༎ divāniśaṃ śocati pauralokaḥ a.ka.314ka/40.78; rujati — གློ་བུར་དུ་བདག་ཅི་ལ་གདུང་༎ kimakāṇḍe rujanti mām kā.ā.326ka/2.126; dunoti — དཔྱིད་ཀྱིས་བདག་ནི་ཅི་ལ་གདུང་༎ kiṃ vasanto dunoti mām kā.ā.328ka/2.175; utkaṇṭhati — དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱིར་གདུང་ཞིང་ཡི་ཆད་དོ༎ tataḥ sa rājā dharmahetorutkaṇṭhati paritapyati a.śa.95kha/86;
- language:
- Sanskrit
-
saṃ. 1. tāpaḥ — དཀའ་ཐུབ་གདུང་བ་བཟོད་པར་དཀའ༎ tapastāpo hi duḥsahaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.104ka/10.47; སླར་ཡང་བསམ་པའི་གདུང་བ་བཏང་༎ punaścintātāpaṃ tatyajuḥ a.ka.37kha/55.9; santāpaḥ — དེ་ཡི་བསམ་པ་རྣམ་བཅོམ་པའི། /གདུང་བ་མྱུར་དུ་ཟློག་པར་མཛོད༎ āśāvighāte santāpastasya tūrṇaṃ nivāryatām
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.50kha/5.44; a.ka.28ka/3.101; anutāpaḥ — གདུང་བ་མེད་པར་བྱེད་པའི་ཆོས ananutāpakaraṇā dharmāḥ rā.pa.233kha/127; upatāpaḥ — འཇིག་རྟེན་གདུང་བ་མི་བཟད་རྣམས་ཟློག་སྟོན་པ་ནི lokopatāpamasamaṃ vinivārya śāstā a.ka.44kha/56.25; pratāpaḥ — ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་གཞིལ་བར་འདོད་པ sarvakleśapratāpaṃ praśamayitukāmaḥ ga.vyū.377ka/88; dāhaḥ — གདུང་བ་ཀུན་ནས་ཞི་བར་བྱེད་པའི་འོད samantadāhapraśamanaprabhāsam ga.vyū.274ka/353; ārtiḥ — རང་གི་གདུང་བ་ཡོངས་བཏང་སྟེ། /དེ་ཡི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་གྱུར༎ parityajya nijāmārtimabhūttadduḥkhaduḥkhitaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.165kha/19.23; འབྲལ་བའི་གདུང་བ virahārtiḥ a.ka.227ka/25.34; pīḍā — ཤིན་ཏུ་ཡུན་རིང་གདུང་བ་བསྟེན༎ pīḍāṃ cirataraṃ sehe a.ka.196kha/83. 7; གདུང་བ་མི་བཟོད་པ pīḍāmasahamānasya pra.a.57kha/65; vyathā — སྐྱེ་བོ་འདི་དག་ཕ་རོལ་གྱི། /གདུང་བ་མི་ཤེས་རང་དོན་གཉེར༎ paravyathānabhijño'yaṃ svārthamarthayate janaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.184kha/80.44; a.ka.253ka/29. 67; viṣādaḥ — བསགས་དང་བསྲུང་དང་བརླག་པའི་གདུང་བ་ཡིས༎ arjanarakṣaṇanāśaviṣādaiḥ bo.a.26kha/8.79; vedanā — ཐུགས་རྗེའི་གདུང་བའི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པར་བྱའོ༎ karuṇāvedanāvaśagacittena sarvajinādhiṣṭhānaṃ kurvanti sa.du.113ka/182; jvaraḥ — དང་པོ་ཐ་མ་ཉོན་མོངས་རིང་། /བར་པ་སྐད་ཅིག་གདུང་བ་འོ༎ ādyāntāvāyatakleśau madhyamaḥ kṣaṇikajvaraḥ
- language:
- Sanskrit
-
kā.ā.339kha/3.147; ātaṅkaḥ śrī.ko.165ka; śoṣaḥ — སྐད་ཅིག་སྲིད་པའི་བདེ་བ་སྡུག་བསྔལ་ཚོགས་ལ་ཆགས་པས་འཕངས་རྣམས་ལ། /ལོ་འདབ་བརྒྱ་ལྡན་ཕྲ་རྒྱས་ནང་དུ་ཞུགས་ཏེ་གདུང་བ་སྟེར་བར་བྱེད༎ spṛhānikṣiptānāṃ kṣaṇabhavasukhe duḥkhanicaye praviśyāntaḥśoṣaṃ diśati śataśākho hyanuśayaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.197kha/83.16; vyasanam — རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཟོད་དཀའ་འདི། /སྐྱེ་བོ་གདུང་བ་ཡང་དག་བསྐྱེད༎ duḥsaho'yaṃ mahārāja prajānāṃ vyasanodbhavaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.29kha/3.120; བརྟེན་པའི་གདུང་བ་ལ་ཆགས་པ༎ sevāvyasanasaktānām a.ka.241kha/28.18; āyāsaḥ — གདུང་བ་མེད་པ nirāyāsaḥ a.ka.340kha/44.50; vyatikaraḥ — སྡུག་བསྔལ་མེ་ཡིས་གདུང་བ་འཕྲོ་བས་རབ་རྒྱས་དུ་བ་བཞིན༎ duḥkhānalavyatikaraprasṛtairasiktāḥ
- language:
- Sanskrit
-
dhūmodgamairiva a.ka.338ka/44.21; tarṣaḥ — སྐྱེ་བོའི་གདུང་བ་རབ་ཏུ་ཞི་བགྱིད janasya tarṣāḥ praśamaṃ vrajanti śa.bu.152 2. tapanam — དེ་དག་ནི་འབར་བ་དང་གདུང་བ་དང་ཆར་འབེབས་པ་དང་གློག་གཏོང་བའི་ཆོ་འཕྲུལ་དག་བྱེད་དེ ye jvalanatapanavidyotanavarṣaṇaprātihāryāṇi kurvanti kā.vyū.240ka/302; tāpanam — ཇི་ལྟར་སྙིང་རྗེའི་བདག་ཉིད་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར། /བདག་ལ་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་གདུང་བ་རབ་བྱེད་པ༎ yathā parārthaṃ bhṛśaduḥkhatāpane kṛpātmakaḥ svātmani saṃpravartate
- language:
- Sanskrit
-
sū.a.143kha/21; ātāpanam — གདུང་བས་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས (ལུས )དག་པ་ཚོལ་ཞིང nānāvidhaiścātāpanaparitāpanaiḥ kāyaśuddhiṃ paryeṣante la.vi.122kha/182 3. ādhiḥ, manaḥpīḍā — མཐའ་མེད་ནད་དང་གདུང་བ་སྟེ། /ཀྱེ་མ་སྐྱེས་བུའི་ཡོངས་འཛིན་ནོ༎ aho niravadhiḥ puṃsāmādhivyādhiparigrahaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.92kha/9.73 4. = དཀའ་ཐུབ tapaḥ, tapasyā — གལ་ཏེ་དཀའ་ཐུབ་དེ་ཉོན་མོངས་ལས་གཞན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ལས་ཟད་པས་གདུང་བ་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ yadi kleśādaparaṃ tattapastadā tata eva karmakṣayaḥ kiṃ pañcatapa ādi kleśena pra.a.152kha/163; གང་དག་གདུང་བ་ལྔས་གདུང་བར་བྱེད་པ ye pañcatapastapyante vi.va.124ka/1.12 5. tāpasaḥ — དེ་དག་སྤྱོད་ཅན་ཀུན་རྒྱུ་མུ་སྟེགས་ཅན། /གདུང་བ་གཽ་ཏ་མ་དང་མི་སྨྲར་སྤྱོད༎ te carakāḥ parivrājakatīrthyāḥ tāpasagotamamaunacarāṇām
- language:
- Sanskrit
-
śi.sa.178ka/176 6. = མེ dahanaḥ, vahniḥ — མེ་གཞན་ལས་གདུང་བ་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་གྲང་བ་ཟློག་པར་ནུས་པ་ཡིན་པས་ན་གདུང་བར་བྱེད་པའི་བྱེ་བྲག་ཏེ dahana eva viśiṣyate tadanyasmāddahanācchītanivarttanasāmarthyeneti dahanaviśeṣaḥ nyā.ṭī. 58ka/137 7. snehaḥ — བ་དེ་བེའུ་དེ་ལ་གདུང་བས་སྐད་འབྱིན་ཅིང་རྗེས་བཞིན་དུ་སོང་བ་ལས sā gauḥ putrasnehena haṃbhāravaṃ kurvatī pṛṣṭhataḥ pṛṣṭhataḥ samanusasāra vi.va.269kha/2.172; lālasā — བུ་ལ་གདུང་བ་འདི་མཐོང་ནས༎ dṛṣṭvemāṃ putralālasām vi.va.132ka/1.20; utkaṇṭhā — བྱ་བ་ངན་པ་དང་མ་འབྲེལ་ཞིང་གདུང་བ་མེད་ལ་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་ཞིང་འཁོད་པར་མཐོང་ནས kukāryeṣvaprasaṅgamanutkaṇṭhāṃ praśamābhirāmaṃ cāvasthānamavekṣya jā.mā.100ka/115;
- language:
- Sanskrit
-
vi. = མནར་བའམ་གཟིར་བ taptaḥ — ཆུ་གཏེར་ད་དུང་རྟ་གདོང་མེ། /གདུང་བ་ནང་དུ་འབར་བ་བཞིན༎ itīvādyāpi tapto'ntarjvaladaurvānalo'mbudhiḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.57kha/6.46; upataptaḥ — ཕ་རོལ་སྡུག་བསྔལ་དག་གིས་སེམས་གདུང་བ༎ parasya duḥkhairupataptacetasaḥ sū.a.142kha/20; avataptaḥ — གདུང་བ་མེད་པ anavataptaḥ a.ka.1kha/50.3; ārtaḥ — གདུང་བ་རབ་སྨྲ་སྐོམ་པ་ནི། /དྲག་པོས་གཟིར་དེ་ལ་དེས་སྨྲས༎ tīvratṛṣṇāturānūce sa tānārtapralāpinaḥ
- language:
- Sanskrit
-
a.ka.165kha/19.24; dra. ཡིད་ནི་ཤིན་ཏུ་གདུང་བ་ཡིས dūyamānena manasā a.ka.148kha/14.114.
- language:
- Sanskrit
gdung ba/ has 1 other term directly related to it, which is presented here.